پیش‌بینی سلامت سازمانی مدارس از طریق رهبری تحول‌آفرین و روحیۀ کارآفرینی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار گروه مدیریت آموزشی دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران

2 مربی گروه مدیریت، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

3 کارشناسی ارشد مدیریت آموزشی و شاغل در آموزش و پرورش شهر یاسوج

چکیده

هدف پژوهش حاضر آگاهی از نقش رهبری تحول­آفرین و روحیۀ کارآفرینی در ایجاد سلامت سازمانی مدارس ابتدایی شهر یاسوج بود. روش پژوهش توصیفی- همبستگی و جامعه آماری آن عبارت بودند از کلیه مدیران، معاونان و آموزگاران مدارس ابتدایی شهر یاسوج (۸۲۸۳ نفر) که در سال تحصیلی ۱۳۹۷-۱۳۹۸ مشغول به کار بودند. با  استفاده از روش نمونه­گیری خوشه­ای چندمرحله‌ای تعداد (۱۰۰مدیر و۲۳۰ معلم) انتخاب و با تکمیل پرسشنامه‌های رهبری تحول‌آفرین بس و آوولیو(۲۰۰۰)، روحیه کارآفرینی لئونیدا و واسیلیس (۲۰۰۷) و سلامت سازمانی هوی و فیلدمن (۱۹۹۶) در این پژوهش شرکت کردند. مبنای انتخاب حجم نمونه قاعده کلاین (۲۰۰۵) بود. پایایی پرسشنامه­ها با روش ضریب آلفای کرونباخ ۸۴/۰، ۹۲/۰ و ۸۶/۰ گزارش‌شده است. داده­ها با استفاده از روش‌های آمار توصیفی و تحلیل رگرسیون هم‌زمان و آزمون t مستقل تحلیل شدند. یافته­ها نشان دادند؛ روحیه کارآفرینی و رهبری تحول‌آفرین به‌صورت مثبت و معنادار سلامت سازمانی مدارس را پیش­بینی می­کنند­. از میان ابعاد رهبری تحول‌آفرین بعد ملاحظات فردی به‌صورت مثبت و معنادار و ویژگی‌های آرمانی به‌صورت منفی و معنادار سلامت سازمانی مدارس را تبیین نموده است. دستیابی به بینش و شناخت مناسب از مزیت حاصل از به‌کارگیری و آموزش رهبری تحول‌آفرین و روحیه کارآفرینی و تأثیر آن بر سلامت سازمانی، مدارس این امکان را می‌یابند تا فعالیت‌ها و اقدامات مناسب‌تری را جهت فراگیری مهارت­های رهبری تحول­آفرین، ارتقاء سلامت سازمانی و بهبود احساس انصاف و ادراک کارآفرینی، در سازمان‌های خود برنامه‌ریزی و مدیریت نمایند.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Schools Organizational Health Prediction through Transformational Leadership and Entrepreneurial Spirit

نویسندگان [English]

  • Asad Hejazi 1
  • Hamzeh Frajolahi 2
  • Mohamad Karimi 3
1 Associate Professor, Department of Educational Management, Farhangian University, Tehran, Iran.
2 Assistant Professor , Faculty of Educational Management University, payamnor
3 teacher
چکیده [English]

This study aimed to review the role of transformational leadership and entrepreneurial spirit in making organizational health in Yasuj city elementary schools. The research method has been descriptive-correlational and the statistical population consists of all principals, deputies and teachers of elementary schools of Yasuj city (8283 people) who have worked in the school year 2018-19. Using a multi-stage cluster sampling method, 100 principals and 230 teachers were selected and have completed questionnaires of Avolio Evolutionary Leadership (2000), Leonidas and Vasilis Entrepreneurship Spirit (2007), and Hoy & Feldman Organizational Health (1996). The sample size was based on the Klein's rule (2005). The reliabilities of the questionnaires have been reported by Cronbach's alpha coefficient of 0/84, 0/92 and 0/86. Data were analyzed using methods of descriptive statistics, simultaneous regression analysis and independent t-test. The findings show that entrepreneurial spirit and transformational leadership predict the schools organizational health positively and significantly. Among the transformational leadership dimensions; personal considerations dimension has positively and significantly explain schools organizational health, while ideal characteristics explain it negatively and significantly. By gaining insight and proper understanding of the benefits of applying and teaching the transformational leadership and entrepreneurial spirit and its impact on organizational health; schools will be able to plan and manage more appropriate activities and actions to learn transformational leadership skills, to promote organizational health and to improve the sense of fairness and entrepreneurial understanding in their organizations

کلیدواژه‌ها [English]

  • Organizational Health
  • Schools
  • Transformational Leadership
  • Entrepreneurial Spirit

مراجع

 علاقبند، ع. (1378). سلامت سازمانی در مدرسه، مجله مدیریت در آموزش، شماره 21، 33-14.
 بهرنگی، م.ر و موحدزاده، ع. (1390). توسعه مدیریت آموزشی بر اساس رابطه بین رهبری، تحول آموزشی مدیران و رفتار شهروندی سازمانی معلمان، مجله آموزش و پرورش، شماره 27 (2): صص 57-64.
دارایی، م و قاسمی، م. (1395). بررسی رابطه رهبری تحول آفرین و سلامت سازمانی از دیدگاه دانش آموزان دختر پایه دوم متوسطه ناحیه 2 خرم آباد، کنفرانس بین المللی افق های نو در علوم تربیتی، روانشناسی و آسیب های اجتماعی، تهران.
 فرزین، او، و گرزین، آی (2014). بررسی رابطه سلامت سازمانی و کارآفرینی سازمانی در کارکنان سازمان ثبت احوال گلستان، منتشر شده در اولین همایش اقتصاد و مدیریت کاربردی با رویکرد ملی در سال 1393.
قاسمی، م (1395). رابطه رهبری تحول آفرین و معلمان سلامت سازمانی در مدارس راهنمایی دخترانه دولتی ناحیه 2 خرم آباد. چهارمین کنفرانس علمی پژوهشی یافته های نوین در مدیریت، کارآفرینی و علوم تربیتی ایران، تهران.
حقیقت جو، ز،  شفیق پور، م.ر.، سلطانی، ع.، و انصاری، ح. (1387). بررسی رابطه سبک تفکر مدیران و کارآفرینی با سلامت سازمانی کارکنان دانشگاه های علوم پزشکی کشور، فصلنامه دانشکده پرستاری و مامایی ارومیه، شماره (1)، ص 13-20. 
حسینی، س. (1398). رابطه رهبری تحول آفرین با سلامت سازمانی و امنیت شغلی مدیران مدارس شهرستان الیگودرز، سومین کنفرانس بین المللی پژوهش های نوین در علوم تربیتی، روانشناسی و مطالعات اجتماعی ایران، تهران.
حلم سرشت، پ.، و دل پیشه، ا. (1386). بهداشت مدارس، تهران: انتشارات چهره.
 رحیمی، ح. (1391). تحلیل رویدادهای سازمانی دانشگاه های دولتی استان اصفهان و ارتباط آن با سلامت سازمانی و محیط کار، فصلنامه پژوهش و برنامه ریزی در آموزش عالی. شماره 58. ص 19-39.
جاهد حسین، ع. (1385). سلامت سازمانی، ماهنامه تدبیر، شماره 159، ص 16-21.
کیذوری، ا، ح.، محمدی، س، ع.، و حسین پور، ع. (1396). نقش رهبری تحول آفرین در سلامت سازمانی مدرسه: آزمون نقش میانجی عدالت سازمانی. دوفصلنامه پژوهش مدیریت مدرسه، دوره 5، شماره 2.
خنیفر، ح. مقیمی، م. جندقی، غ. ؛ طاهری، ف. سیار، ع. (1389). شناخت شخصیت مدیران؛ ضرورت رفتار سازمانی، فصلنامه مدیریت سلامت. سال دوازدهم. نه 37، ص 49-56.
نیکنامی، م. تقی پور ظاهر، ع. دلاور، ع و غفاری مجلج، م. (1390). طراحی ارزشیابی مدل علّی خلاقیت و نوآوری مدیران آموزشی شهر تهران. فصلنامه رویکرد نوین در مدیریت آموزشی. دانشگاه آزاد مرودشت. سال 1. شماره 3. ص 1-28.
مظلومی، ص، و شاه طالبی، ب. (1389) رابطه سبک رهبری تحول آفرین مدیران و سلامت سازمانی مدارس ابتدایی دخترانه شهر اصفهان. دانش و تحقیق در علوم تربیتی – فصلنامه  برنامه ریزی درسی. شماره 25: 68-53.
سلیمانی، نادر. (2010). بررسی سطح سازمانی بهداشت مدارس شهرستان های استان تهران بر اساس مدل هوی و فیلممن. فصلنامه رویکرد نوین در مدیریت آموزشی، شماره 1 (4)، ص 23-44. 
شاه منصوری، ع.، و اسکوترایی، م. (1395). تأثیر رهبری و رهبری تحول آفرین بر خودکارآمدی، مجله تحول و توسعه مدیریت، شماره 41، 29-27. 
یونسکو (1993). آموزش برای قرن بیست و یکم در منطقه آسیا و اقیانوسیه. گروه مترجمان، استاد راهنما: علی رئوف (1378)، پژوهشکده آموزش و پرورش. 
یزدانی، ع.، و حسینی م، ز. (1398). بررسی رابطه بین رهبری تحول آفرین و سلامت سازمانی (مطالعه موردی: دانشگاه پیام نور خراسان شمالی). سومین همایش ملی رویکردهای نوین در علوم انسانی، چالش ها و راهکارها، تهران: دانشگاه پیام نور.
American school Health Association (2013). TheWellnessImpact: Enhancing Academic Success through Healthy School Environments.Unpublished Rport of GENYOUthFoundation .Available from: www.Genyouthfoundation.org. 
Bass, B. M., Riggio, R. E. (2006). Transformational leadership. Lawrence Erlbaum Associates, Mahwah, NJ.
Biswas, U. N., & Biswas, S. N. (2010). Organizational health, stress & commitment during global financial crisis. Indian Journal of Industrial Relations,46(1), 112-125.  
Hantsweb(2013). What is a Healthy School. Hampshire County Council,  last updated on 22 January 2013< www3.hants.gov.uk.
Pasaoglu. D. (2015).Analysis of the Relationship Between Human Resources Management Practices and Organizational Commitment from a Strategic Perspective: Findings from the Banking Industry. Procedia - Social and Behavioral Sciences 207, 315 – 324.
Raya, R. P., & Panneerselvam, S. (2013). The healthy organization construct: A review and research agenda. Indian journal of occupational and environmental medicine,17(3), 89.
Judge, T.A., Piccolo, R., (2004). Transformational and transactional leadership: a meta-analytic test of their relative validity. Journal of Applied Psychology, 89 (5),755-768.
Keller, T., Dansereau, F. (1995). Leadership and empowerment: A social exchange perspective; Human Relations, 48 (2).
Lounsbury, J. W., Welsh, D. P., Gibson, L. W., &Sundstrom, E. (2005). Broad and narrow personality traits in relation to cognitive ability in adolescents. Personality andIndividual Differences, 38, 1009–1019.
Leonidas A. zampetakis, Vassillis Moustakis, (2007), Enterpreneurial behavior in thegreek public sector, international journal of entrepreneurial behavior and research, vol.13.
Suie.  K., T., Leung, T.W., Cheung, Y.S., Mok, H.T. &Ho, W.S. (1994). The relationship of teachers' organizational commitment to their perceived organizational health and personal characteristics in primary schools. Journal of a Primary Education, 4, 27-41.
Skaalvik, E.M. & Skaalvik, S. (2011). Teacher job satisfaction and motivation to leave the teaching profession: Relations with school context, feeling of belonging, and emotional exhaustion. Teaching and Teacher Education. 27 (2011) 1029-1038.
 
نظریه و عمل در تربیت معلمان
دوره 8، شماره 13
سال هشتم، شماره 13، بهار و تابستان 1401
خرداد 1401
صفحه 172-149

فایل ها

هم رسانی

ارجاع به این مقاله

آمار